W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego.

Pokój z wami!

Dzień dobry wszystkim i serdecznie witam!

Cieszę się, że mogę was przyjąć po zakończeniu Międzynarodowej Konferencji, która odbyła się wczoraj z okazji LX Światowego Dnia Środków Społecznego Przekazu. Jako uczeni i eksperci dobrze obeznani z komunikacją cyfrową, przybyliście do Rzymu z troski o przyszłość ludzkości, aby podjąć refleksję nad alfabetyzacją medialną i cyfrową. Uczestnicząc w tej inicjatywie, każdy z was wniósł własne umiejętności i talenty, by przyczynić się do właściwego wytyczenia przyszłego kierunku ludzkości w czasie naznaczonym gwałtownym rozwojem technologii, co jest kwestią szczególnie ważną dla misji Kościoła.

Właśnie w perspektywie powszechnej misji Kościoła można lepiej zrozumieć jego zaangażowanie na rzecz środków społecznego przekazu. Dekret Soboru Watykańskiego II o środkach społecznego przekazu – który dał początek Światowemu Dniowi Środków Społecznego Przekazu – rozpoczyna się od przypomnienia, że Kościół „został ustanowiony przez Chrystusa Pana, aby nieść zbawienie wszystkim ludziom i z tego względu zobowiązany jest do głoszenia Ewangelii, dlatego uznaje on, że do jego obowiązków należy głoszenie orędzia zbawienia, również za pomocą środków społecznego przekazu” (Inter mirifica, 3). Główną troską Kościoła było i pozostaje zbawienie wieczne każdej osoby ludzkiej. Jak czytamy w Ewangelii św. Jana: „Aby znali Ciebie, jedynego prawdziwego Boga, oraz Tego, którego posłałeś, Jezusa Chrystusa” (J 17, 3).

To pragnienie, aby „wszyscy ludzie zostali zbawieni i doszli do poznania prawdy” (1 Tm 2, 4), nie powinno zatem kierować jedynie naszymi decyzjami i działaniami, lecz także sposobem korzystania z mediów, technologii cyfrowej i sztucznej inteligencji oraz kierunkiem ich rozwoju, tak aby wykorzystanie tych narzędzi rzeczywiście służyło ludzkości. Jak boleśnie pokazuje niepohamowane promowanie i wdrażanie technologii kosztem ludzkiej godności, a także szkoda wyrządzana wtedy, gdy chatboty i inne technologie wykorzystują naszą potrzebę relacji międzyludzkich, doświadczamy dziś prawdziwego zaciemnienia rozumienia tego, co znaczy być człowiekiem (por. Orędzie na LX Światowy Dzień Środków Społecznego Przekazu). Tym bardziej konieczne jest odzyskanie właściwego pojmowania prawdziwego sensu i wielkości człowieczeństwa, tak jak zamierzył je Bóg. W tym znaczeniu wyzwanie, przed którym dziś stoimy, „nie ma charakteru technologicznego, lecz antropologiczny” (tamże), i ufam, że Encyklika, która zostanie ogłoszona za kilka dni, pomoże odpowiedzieć na to wyzwanie.

W świetle tego jestem przekonany, że tylko przez kontemplację Chrystusa – Słowa Wcielonego – możemy nie tylko odnaleźć prawdziwą wizję Boga, lecz także dojść do zrozumienia prawdy o człowieku. Skoro bowiem „Syn Boży, poprzez wcielenie, zjednoczył się w pewien sposób z każdym człowiekiem” (Gaudium et spes, 22), serce ludzkie nigdy nie zrozumie głębi własnej tajemnicy ani swej wartości w oderwaniu od Serca Chrystusa. Dlatego prawdziwe strzeżenie twarzy i głosu każdej osoby musi obejmować spotkanie z Tym, który jest „obrazem Boga niewidzialnego”, a zarazem człowiekiem doskonałym (Kol 1, 15).

O tym wszystkim należy oczywiście pamiętać, gdy rozważa się konsekwencje technologii cyfrowej oraz rolę Kościoła w dziedzinie środków społecznego przekazu. Nie zawsze jest to zadanie łatwe, ale zostaliśmy wezwani, aby nieść światu światło Chrystusa, rozjaśniając nim każdy wymiar ludzkiej działalności (por. J 8, 12; Mt 5, 14-16). Jakże moglibyśmy tego nie czynić dzisiaj, zwłaszcza wobec zagadnienia tak szeroko obecnego w życiu społeczeństwa? W związku z tym Kościół czuje się zobowiązany do wniesienia własnego wkładu w dzieło planowania i wdrażania w systemy edukacyjne alfabetyzacji w zakresie mediów, informacji i sztucznej inteligencji. W ten sposób może pomóc zapewnić, by ludzie nabywali zdolność krytycznego myślenia oraz aby technologie służyły zbawieniu tych, którzy się nimi posługują (por. Orędzie na LX Światowy Dzień Środków Społecznego Przekazu; Inter mirifica, 3).

Jestem pewien, że wszyscy jesteśmy szczególnie zatroskani o możliwe konsekwencje korzystania z technologii cyfrowej i sztucznej inteligencji – nie tylko dla rozwoju fizycznego i intelektualnego dzieci i młodzieży, lecz także dla ich dobra duchowego. W tym względzie wszyscy, a szczególnie ludzie młodzi, powinni być wychowywani do umiarkowanego i zdyscyplinowanego korzystania z tych technologii (por. Inter mirifica, 10), wspierani przez rodziców i wychowawców. Ponadto, w świetle misji Kościoła oraz wobec współczesnych błędnych przekonań dotyczących Boga i osoby ludzkiej, formacja cyfrowa powinna obejmować także wychowanie do prawdy o Bogu i o człowieku. Ludzie młodzi są szczególnie otwarci na tę prawdę i pragną odkrywać sens życia. Dlatego powinniśmy pomagać im spotkać żyjącego Chrystusa oraz uczyć ich, jak włączać korzystanie z technologii w spójny, integralny styl życia.

Drodzy bracia i siostry, jest to temat, który leży szczególnie na sercu mnie samemu i znajduje się również w sercu Kościoła. Rzeczywiście, Kościół jako Matka troszczy się o życie swoich dzieci, pragnąc prowadzić je ku pełnej dojrzałości (por. Ef 4, 13). Ufam, że te refleksje przyczynią się do odnowienia ufności wobec technologii jako owocu geniuszu osoby ludzkiej, pozostającego w harmonii ze stwórczym zamysłem Boga. Dziękując wam za wasze obecne i przyszłe wysiłki, z serca przyzywam dla was i waszych rodzin Bożego błogosławieństwa mądrości, radości i pokoju. Dziękuję.