W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego.

Pokój z wami!

Drodzy Bracia i Siostry, witajcie!

Kieruję serdeczne pozdrowienie do Księdza Biskupa oraz do was wszystkich. Bardzo cieszę się z tego spotkania, które daje nam sposobność, by wspólnie zastanowić się nad rolą banków i kas oszczędnościowo-kredytowych w naszym społeczeństwie.

Instytucje, które reprezentujecie, mają różnorodne początki, ale łączy je potrzeba wspierania przedsiębiorczości oraz finansów publicznych i prywatnych w różnych momentach i kontekstach włoskiej historii. Ich początki, naznaczone odwagą i kreatywnością, świadczą o komplementarności oszczędzania i inwestowania, sektora prywatnego i publicznego, na rzecz realizacji dobra wspólnego oraz trwałego wzrostu gospodarczego.

Wasze instytucje finansowe sprzyjały bowiem – na różne sposoby – sprawiedliwemu podziałowi i redystrybucji bogactwa między jednostkami, przedsiębiorstwami i instytucjami, czyniąc je bardziej dostępnym dla wszystkich i doceniając wkład każdego. Jest to funkcja społeczna, która dobrze wpisuje się w misję powierzoną przez Boga człowiekowi: być stróżem stworzenia, ponieważ „każda działalność ludzka (…) ma przynosić owoc poprzez hojne i sprawiedliwe rozporządzanie darami, które Bóg pierwotnie oddaje do dyspozycji wszystkich, oraz poprzez rozwijanie z gorliwą ufnością tych ziaren dobra, wpisanych – jako obietnica płodności – w całe stworzenie” (Kongregacja Nauki Wiary – Dykasteria do spraw Służby Integralnemu Rozwojowi Człowieka, Oeconomicae et pecuniariae quaestiones, 6 stycznia 2018, 4).

Właśnie dzięki tej konstruktywnej zdolności system bankowy znalazł się na przestrzeni wieków w centrum wielkich procesów rozwoju gospodarczego i społecznego, stając się rzeczywistością coraz bardziej złożoną i rozbudowaną, zdolną wpływać na życie ludzi. Koncentracja kapitału oraz dostępność wysokich kompetencji zapewniły mu znaczne środki ekonomiczne, a wraz z nimi podwójną możliwość: z jednej strony stać się promotorem sprawiedliwego podziału na rzecz ogólnego dobrobytu, z drugiej zaś – w sensie negatywnym – zwolennikiem egoistycznego gromadzenia dóbr, będącego źródłem nierówności i nędzy.

W tej całościowej perspektywie wasza historia świadczy o tym, że ten, kto działa na rynku finansowym, może czynić dobro nie tylko przez uczciwe postępowanie, lecz także przez informowanie i formowanie osób oraz środowisk, w których pracuje, w zakresie roztropnego i moralnie właściwego korzystania z zasobów. Chodzi o takie korzystanie, w którym łączą się wrażliwość, inteligencja, uczciwość i miłość; chodzi też o promowanie „humanizujących kryteriów (…), w których zysk i solidarność nie są już sobie przeciwstawne” (tamże, 11). Wasza historia pokazuje ponadto, że taki sposób działania zapewnia z czasem zdrowy i trwały rozwój struktur, modeli społecznych i relacji.

Duch waszych fundacji przypomina wszystkim w szczególności, że do banku w pierwszej kolejności nie trafiają kapitały, lecz osoby; że za liczbami stoją kobiety i mężczyźni, rodziny potrzebujące pomocy. Dlatego w kontekście, w którym wysoki stopień informatyzacji narzędzi w relacjach międzyludzkich narzuca coraz bardziej złożone i sztuczne formy pośrednictwa, wy – spadkobiercy wielkiej tradycji troski o człowieka – jesteście wezwani do tego, aby ci, którzy korzystają z waszych usług, nie czuli się pozostawieni na pastwę chłodnych systemów algorytmicznych – jakkolwiek wydajnych i matematycznie precyzyjnych – lecz aby za narzędziami technicznymi dostrzegali – dziś tak jak w przeszłości – obecność osób gotowych do słuchania i pragnących dobra.

Banki mogą w znacznym stopniu wywierać wpływ na ewolucję strukturalną społeczeństwa, a także na jego rozwój kulturowy. Dlatego wasza obecność jest cenna: przypomina tym, którzy zbyt łatwo zamykają się w kręgu wartości czysto materialnych, myląc w życiu cele ze środkami, że także w dziedzinie finansów w centrum zawsze trzeba stawiać osobę oraz że na tym filarze należy budować alternatywne struktury społeczne, których potrzebujemy (por. Franciszek, Przemówienie do uczestników Światowego Spotkania Ruchów Ludowych, 28 października 2014; por. Enc. Laudato si’, 24 maja 2015, 189).

Wasze zaangażowanie w tym zakresie pozostaje żywe i aktualne, o czym świadczą liczne projekty humanitarne i kulturalne, których jesteście promotorami. Zachęcam was, abyście nadal działali w ten sposób, podtrzymując wasze powołanie jako instytucji wzajemnego wsparcia i zawsze kierując wasze zaangażowanie ku etyce solidarności. Jest to ziarno, z którego wyrośliście, oraz mocny i głęboki korzeń – choć często ukryty – dzięki któremu drzewo waszych rzeczywistości nadal rośnie i się rozwija.

Wierni waszym korzeniom, nigdy nie zapominajcie o miłości; wręcz przeciwnie, coraz bardziej czyńcie z niej przewodnie kryterium waszych decyzji programowych! Dziękuję za to, co czynicie. Pamiętam o was w modlitwie i – powierzając was wstawiennictwu Maryi – z serca wam błogosławię.

Dziękuję!