Najdostojniejszy Księże Kardynale!

W imieniu Ojca Świętego oraz własnym z radością kieruję serdeczne pozdrowienie do Waszej Eminencji i do grona ekspertów zgromadzonych z inicjatywy Dykasterii do spraw Świeckich, Rodziny i Życia, aby podjąć refleksję nad duszpasterstwem osób starszych, a w szczególności nad tematem: „Most ku niebu. Magisterium kruchości w dobie siły”.

We współczesnym społeczeństwie starość jest złożonym etapem życia, a zarazem okresem otwierającym wiele perspektyw. Dla Kościoła, który zawsze dostrzegał w osobach starszych znaczącą obecność, inicjatywa ta ma niewątpliwie wielkie znaczenie.

Dziś w wielu regionach świata osoby w podeszłym wieku często nadal dysponują znacznymi siłami, które mogą spożytkować w służbie wspólnocie. Świadczą o tym rozmaite formy wolontariatu, mające fundamentalne znaczenie w wielu dziedzinach życia eklezjalnego.

Starość jednak – poza tym wymiarem – kieruje uwagę ku głębszemu i ważniejszemu aspektowi życia chrześcijańskiego, jakim jest wartość słabości (por. 2 Kor 12, 10).

Wzrost średniej długości życia osób sprawia bowiem, że przedłuża się również okres starości naznaczony kruchością. Stawia to przed nami wyzwanie podjęcia refleksji nad sensem tego okresu życia. Jaką wartość przypisać wielu latom, które mężczyzna lub kobieta mogą przeżyć w stanie słabości fizycznej bądź psychicznej? Z jakiej perspektywy chrześcijańskiej przeżywać ten czas? Jak głosić, że życie ludzkie zawsze, na każdym swoim etapie, zachowuje swą „nieskończoną godność”? [1] Refleksja, którą rozpoczynacie dziś w ramach podejmowanych przez was prac, może pomóc odpowiedzieć na te i inne pytania, odwołujące się do naszej odpowiedzialności.

Ojciec Święty Leon XIV stwierdził, że kruchość jest „częścią cudu, jakim jesteśmy” [2]. Ma ona zatem wartość duchową i wspólnotową, przypominając nam, że jesteśmy od siebie nawzajem zależni i potrzebujemy Boga.

Papież Franciszek mówił o niej jako o „magisterium” [3], które może wiele nauczyć współczesną ludzkość. Osoby starsze, pogodnie przyjmując ograniczenia związane z upływem lat, nie ukrywając ich ani się ich nie wstydząc, mogą być nauczycielami życia. Mogą ukazywać wszystkim – zwłaszcza młodym – że wartości ludzkiego życia nie mierzy się miarą wydajności czy samowystarczalności, lecz zdolnością do miłowania i pozwalania, by być miłowanym, do dawania i przyjmowania.

Starość staje się zatem czasem łaski, przeżywanym na modlitwie, w służbie i czułości, a także przez strzeżenie i przekazywanie pamięci – czasem będącym błogosławieństwem dla przyszłych pokoleń. W ten sposób kruchość staje się miejscem teologicznym [4], zgodnie ze słowami św. Pawła: „Bóg wybrał właśnie to, co głupie w oczach świata, aby zawstydzić mędrców, wybrał, co niemocne, aby mocnych poniżyć […], aby, jak to jest napisane, w Panu się chlubił ten, kto się chlubi” ( 1 Kor 1, 27.31).

Społeczeństwo, w którym żyjemy, jest zdominowane przez logikę wydajności i rywalizacji, dlatego siłę pojmuje się jako demonstrację potęgi, która łatwo przeradza się w dominację. Widzimy to na arenie międzynarodowej, gdzie wojna tragicznie znów stała się powszechnie stosowanym narzędziem strategicznym [5]. Dostrzegamy to jednak także w zwyczajnych realiach codziennego życia, w sposobie, w jaki odnosimy się do siebie nawzajem. Coraz częściej bowiem w życiu codziennym ujawniają się oznaki mentalności, która utożsamia siłę z brutalną przewagą, a łagodność ze słabością.

Wobec takich postaw Kościół nieustannie głosi orędzie Ewangelii, które nazywa błogosławionymi ludzi cichych i pokornego serca (por. Mt 5, 5; 11, 29) oraz krzewi pokój nieuzbrojony i rozbrajający [6], uznając w Bogu Ojca wszystkich, a w innych – nie nieprzyjaciół, lecz braci. Starsi członkowie naszych wspólnot, dzięki swemu doświadczeniu i życiowej mądrości, są pierwszymi i najbardziej miarodajnymi świadkami tej chrześcijańskiej wizji człowieka.

Przekazuję zatem najlepsze życzenia Jego Świątobliwości, aby wasza praca mogła przyczynić się do kształtowania odnowionych postaw szacunku, wdzięczności i uznania wobec osób starszych oraz błogosławionego czasu starości, a także do rozbudzenia w ludziach w podeszłym wieku poczucia odpowiedzialności za przekazywanie przyszłym pokoleniom zdrowych i trwałych wartości.

Wzywając macierzyńskiego wstawiennictwa Najświętszej Maryi Panny, Ojciec Święty z serca udziela Waszej Eminencji, Współpracownikom oraz wszystkim uczestnikom spotkania Błogosławieństwa Apostolskiego.

Ze swej strony również życząc powodzenia tej inicjatywie, korzystam ze sposobności, aby ponowić wyrazy mojego głębokiego szacunku.

Z Watykanu, dnia 5 czerwca 2026 r.

Waszej Najdostojniejszej Eminencji
oddany w Panu

Pietro Kard. Parolin
Sekretarz Stanu

____________________________________________________

[1] Por. DYKASTERIA NAUKI WIARY, Dekl. Dignitas infinita (2 kwietnia 2024), 1.

[2] LEON XIV, Homilia podczas Mszy Świętej z okazji Jubileuszu Młodych (Tor Vergata, 3 sierpnia 2025): „L’Osservatore Romano”, wyd. polskie, nr 7-8 (474)/2025, s. 74.

[3] Por. FRANCISZEK, Audiencja generalna (1 czerwca 2022): „Gdy siły ustaną, nie opuszczaj mnie” (Ps 72, 9), „L’Osservatore Romano”, wyd. polskie, nr 7-8 (444)/2022, s. 33-34.

[4] Por. FRANCISZEK, Przemówienie do kapłanów Kolegium San Luigi dei Francesi (7 czerwca 2021).

[5] Por. LEON XIV, Przemówienie do Korpusu Dyplomatycznego akredytowanego przy Stolicy Apostolskiej (9 stycznia 2026): „L’Osservatore Romano”, wyd. polskie, nr 2-3 (480)/2026, s. 31-39.

[6] Por. LEON XIV, Orędzie na LIX Światowy Dzień Pokoju (1 stycznia 2026): Pokój z wami wszystkimi. W kierunku pokoju nieuzbrojonego i rozbrajającego, „L’Osservatore Romano”, wyd. polskie, nr 1 (479)/2026, s. 28-33.